قلب و عروقگوارشریهخون و سرطانروماتولوژیغددکلیه و مجاری ادراراعصاب وروانمسری وعفونیمسمومیت
درباره ماتماس با مامشاوره پزشکیوقت دهی - یادآوریایمیل
چافی PDF چاپ نامه الکترونیک

چاقی در بزرگسالان

اگر شما چاق هستید،‌ سلامتی‌ شما در معرض خطر بسیاری از مشکلات قرار دارد. حتی اندکی کاهش وزن می‌تواند در کاهش این خطرات مؤثر باشد. بهترین روش برای کاهش وزن و جلوگیری از افزایش مجدد آن، تغییر الگوی زندگی است. این تغییر شامل داشتن رژیم غذایی سالم و انجام ورزش به طور منظم است. چاقی می‌تواند طول عمر شما را کوتاه کند.

چاقی شما را در معرض ابتلا به بسیاری از بیماری‌ها قرار می‌دهد، مانند؛
• بیماری‌های قلب و عروقی از جمله سکته‌ی قلبی
• فشارخون بالا
• افزایش چربی خون
• دیابت نوع دو
• مشکلات باروری
• کبد چرب
• نقرس
• سکته‌ی مغزی
• مشکلات تنفسی در خواب
• سنگ کیسه‌ی صفرا
• بی‌اختیاری ادرار (نشت ادرار هنگام خندیدن، سرفه کردن و غیره...)
• برخی از انواع سرطان‌ها
• و بسیاری از بیماری‌های دیگر

آیا من چاق هستم یا اضافه وزن دارم؟
اگر شما چاق هستید یا اضافه وزن دارید، این بدان معناست که شما چربی اضافه با خودتان حمل می‌کنید. چاقی و اضافه وزن تنها به این مربوط نمی‌شود که شما چگونه به نظر می‌آیید. بلکه به این معناست که خطر ابتلا به مشکلات گوناگون سلامتی، با گذشت زمان ، در شما افزایش می‌یابد. برای اینکه دریابید که آیا چاق یا دارای اضافه وزن هستید و ممکن است در معرض خطرات ناشی از چاقی باشید یا نه؛ باید BMI و دور کمر خود را اندازه‌گیری کنید. با اندازه گیری این دو می‌توان مقدار چربی بدن را تخمین زد.

شاخص توده‌ی بدنی یا BMI
مردم از نظر قد و ساختمان بدنی گوناگون و متفاوت هستند؛ بنابراین وزن کردن به تنهایی نمی‌تواند بیانگر آن باشد که آیا وزن شما در محدوده‌ی سلامتی است یا نه! BMI شاخصی است که به پزشک اجازه می‌دهد بررسی کند که آیا وزن شما، وضعیت سلامت شما را در خطر قرار داده یا خیر.  BMI اندازه‌گیری وزن شما در ارتباط با قد شماست.



برای محاسبه ی BMI ؛ وزن خود بر حسب کیلوگرم را بر قد خود (بر حسب ‌متر) که به توان دو رسانده اید، تقسیم کنید.


برای مثال اگر فردی وزنش 75 کیلوگرم و قدش 165 سانتی‌متر باشد؛

BMI این فرد طبق فرمول بالا، 54/27 است.
برای تفسیر BMI به جدول زیر توجه کنید. BMI به شما می‌گوید که از نظر وزن چگونه است و سلامتی شما به چه میزان در معرض خطر است.

BMI گروه وزنی خطری که سلامتی را تهدید می‌کند
کمتر از 18/5 دارای کمبود وزن دارای برخی خطرات برای سلامتی
18/5 تا 24/9 مطلوب طبیعی
25 تا 29/9 دارای اضافه وزن دارای خطر متوسط برای سلامتی
30 تا 39/9 چاق دارای خطر زیاد برای سلامتی
40 و بالاتر از 40 بسیار چاق دارای خطر خیلی زیاد برای سلامتی

همان‌طور که می‌بیند، BMI  برابر 30 یا بیشتر، چاقی محسوب می‌شود و بدان معناست که وزن شما، 40٪ - 35٪ بالاتر از حد طبیعی است.

اندازه‌ی دور کمر
اگر شما دارای اضافه وزن باشید، اندازه‌ی دور کمرتان می‌تواند در مورد اینکه سلامت شما تا چه حد مورد تهدید واقع شده است، اطلاعات بیشتری بدهد؛ مثلاً در مورد خطر ابتلا به بیماری‌های قلب عروقی یا ابتلا به دیابت نوع دو. وقتی دو نفر چاق هستند یا اضافه وزن دارند و BMI هر دو یکی است؛ سلامت فردی که دور کمر بیشتری دارد، نسبت به دیگری، بیشتر در معرض خطر قرار دارد. این بدان مفهوم است که نه تنها اینکه شما چقدر چربی اضافه حمل می‌کنید، مهم است بلکه این مسئله نیز حائز اهمیت است که این چربی‌های اضافه را در کجای بدن خود حمل می‌کنید! اگر چربی‌های اضافه‌ی فرد در ناحیه‌ی دور کمر او باشد (چاقی سیبی شکل) نسبت به اینکه این چربی‌ها در ناحیه‌ی لگن و ران باشد (چاقی گلابی شکل)، خطر بیشتری برای سلامتی وی وجود دارد.

برای اندازه‌گیری دور کمر خود از یک متر نواری استفاده کنید و آن را روی خط کمربند خود قرار دهید.

به عنوان یک قانون برای مردان؛
- دور کمر 94 سانتی‌متر و بیشتر یعنی افزایش خطرات تهدید‌کننده‌ی سلامتی
- دور کمر 102 سانتی‌متر و بیشتر یعنی خطری بسیار بیشتر برای سلامتی

در مورد زنان؛
- دور کمر80  سانتی‌متر و بیشتر یعنی افزایش خطرات تهدید‌کننده‌ی سلامتی
- دور کمر 88 سانتی‌متر و بیشتر یعنی خطری بسیار بیشتر برای سلامتی

اندازه‌گیری میزان چربی زیر پوستی با استفاده از کولیس
کولیس وسیله‌ای است که با آن ضخامت پوست را اندازه می‌گیرند. پزشک به این وسیله میزان چربی اضافی بدن شما را تخمین می‌زند.

علت چاقی و اضافه وزن چیست؟
برخی از علل شایع چاقی شامل موارد زیر است:
اثرات ژنتیکی ـ آرایش ژنتیکی شما نقش مهمی در شانس ابتلای شما به چاقی دارد اما اغلب شما با وجود داشتن چنین زمینه‌ای باز هم می‌توانید وزن خود را کنترل کنید. اگر یکی از والدین شما یا هر دوی آنها به چاقی مبتلا باشند، شانس چاقی در شما نیز زیاد است. البته ممکن است قسمتی از این مشکل بدان مربوط باشد که شما از آنها یک الگوی بد تغذیه‌ای را یاد گرفته باشید اما ممکن است یک نقص ژنتیکی را نیز از آنها به ارث برده باشید. این نقص‌های ژنتیکی به طور دقیقی شناخته شده نیستند، ولی احتمالاً به کنترل اشتها مربوط هستند. وقتی شما غذا می‌خورید، هورمون‌ةای مشخصی در بدن تولید می‌شوند که به مغز شما پیام می‌دهدند که سیر شده‌اید و خوردن غذا کافیست و شما خوردن را متوقف می کنید. در برخی از افراد کنترل اشتها و این حس پری و سیری مختل است.
برخی بیماری‌های ژنتیکی گاهی پرهیز از چاقی را غیرممکن می‌سازند.

بیماری‌ها ـ برخی از بیماری‌ها با اضافه شدن وزن بیمار همراه هستند. مانند مشکلات تیروئید، بیماری تخمدان پلی‌کیستیک در زنان یا بیماری کوشینگ و...
غذا خوردن و اختلالات خوردن ـ اگر شما زیاد غذا می‌خورید، به خصوص غذاهای چرب و پرکالری، می‌توانید به چاقی مبتلا شوید. همچنین چاقی می‌تواند ناشی از اختلالات خوردن مانند عدم توانایی در کنترل خود و پرخوری (بولیمیا) باشد.

الگوی زندگی ـ اگر زندگی بی تحرک یا کم تحرکی دارید، بیشتر در معرض ابتلا به چاقی قرار دارید.

تاریخچه‌ی وزن فرد ـ اگر فرد در کودکی اضافه وزن داشته باشد، احتمال اینکه در بزرگسالی نیز دچار چاقی و اضافه‌وزن باشد، بیشتر است.

بــــارداری ـ حاملگی می تواند به چاقی کمک کند. ممکن است زنان پس از هر بارداری مقداری به وزن‌شان اضافه ‌شود.

داروهــــا ـ برخی داروها می‌توانند سبب چاقی شوند. مانند داروهای حاوی استروژن از جمله برخی قرص‌های جلوگیری از بارداری و برخی داروهایی که برای درمام بیماری‌های روانپزشکی به کار می‌روند.

اثرات فیزیولوژیکی؟ ـ‌ اشتباه رایج میان مردم آن است که فکر می‌کنند اگر اضافه وزن دارند، دلیلش آن است که میزان سوخت و ساز بدن‌شان پایین است! اما سوخت و ساز پایین یا همان متابولیسم آهسته، یک برداشت غلط و اشتباهِ رایج است و نه بیشتر! مثال بارز آن است که برخی مردم فکر می‌کنند که با خوردن آب هم چاق می‌شوند، یعنی با آنکه کم می‌خورند ولی زیاد وزن اضافه می‌کنند و دلیل را نیز به همین سوخت و ساز کند بدن نسبت می‌دهند، در حالی که تحقیقات نشان داده است این تصور غلط است و افراد بسیار بیشتر از آنچه که تصور می‌کنند می‌خورند و دلیل چاقی در اغلب افراد نیز همین دریافت زیاد کالری و تحرک کم است.

برخی از شرایط می‌توانند بر متابولیسم بدن اثر گذاشته و به طور غیرمستقیم سبب اضافه شدن به وزن فرد شوند، مانند کم‌کاری تیروئید و سندرم کوشینگ.  بنابراین در فردی که مشکل پزشکی خاصی ندارد چیزی به نام متابولیسم کند و تنبل،‌ به عنوان دلیل چاقی یا برگشت اضافه وزن پس از کاهش وزن، وجود ندارد.

در برخــــــی موارد علت چاقی بسیار ساده به نظر می‌آید. وزن شما به این بستگی دارد که چقدر انرژی دریافت می‌کنید (از طریق خوردن و آشامیدن و میزان کالری این خوراکی‌های دریافتی) و بدن شما چقدر انرژی مصرف می‌کند.
- اگر انرژی دریافتی شما با انرژی مصرفی شما یکسان باشد، وزن شما بدون تغییر می‌ماند.
- اگر انرژی دریافتی شما بیش از انرژی مصرفی شما باشد، به وزن شما اضافه خواهد شد؛ چرا که انرژی اضافی به چربی بدل خواهد شد.
- اگر انرژی دیافتی شما کمتر از انرژی مصرفی شما باشد، وزن شما کاهش پیدا می‌کند؛ چون بدن شما برای به دست آوردن انرژی مورد نیازش به سوزاندن چربی‌های بدن روی می‌آورد.

علایم چاقی و اضافه وزن
اولین علامت هشدار دهنده‌ی چاقی؛ داشتن وزن بالاتر از وزن میانگین مناسب است.

کسی که چاق است، ممکن است علایم زیر را تجربه کند:
- مشکلات خواب شامل مشکلات تنفسی در خواب (آپنه خواب)
- تنگی نفس
- واریس وریدها
- مشکلات پوستی به علت رطوبتی که در چین‌های پوستی ایجاد می‌شود
- سنگ صفراوی
- درد مفاصل به علت فشار اضافه وزن بر زانوها

کاهش وزن چه منافعی به همراه دارد؟ من چقدر باید از وزن خود کم کنم؟
منافع کاهش وزن و اینکه کیفیت زندگی‌ شما با کاهش وزن چقدر بهتر می‌شود، آنقدر زیاد است، که توضیحش را مشکل می‌کند!
با کاهش وزن، بسیاری از افراد احساس بهتری دارند و حس می‌کنند که انرژی‌شان زیاد شده است. برخی اعتماد به نفس‌شان بیشتر می‌شود. اما منافع سلامت جسمی نیز فراوانند. با کاهش وزن از ابتلا به بیماری‌هایی که خطرشان با چاقی زیاد می‌شود، می‌رهید! حتی اگر تنها مقداری از وزن خود کم کنید، این خطرات به طرز محسوسی کاهش می‌یابند. خطراتی مانند ابتلا به فشارخون بالا، سکته ی قلبی و مغزی، زانو درد، سنگ صفرا، کبد چرب و ...

اگر BMI  شما بین 35 – 25 است، بیشترین منفعت در جهت سلامتی را هنگامی به دست می‌آورید که 10 – 5 درصد از وزن خود را کم کنید. برای مثال اگر وزن شما 90 کیلوگرم است، باید 9 کیلوگرم (معادل 10٪  وزن ‌تان) وزن‌تان را کم کنید.

اگر BMI شما بالاتر از 35 است،‌ شما بیشترین استعداد ابتلا به بیماری‌هایی را دارید که چاقی زمینه ساز آنهاست! و لازم است که 20 – 15 درصد از وزن خود را کم کنید تا وضعیت سلامتی خود را بهبود بخشیده از خطر ابتلا به بسیاری از بیماری‌ها بکاهید.

در حال حاضر چگونه می‌توان دریابم که آیا چاقی من سبب ایجاد مشکلاتی در سلامتی من شده یا نه؟
اگر در این مورد نگران هستید باید با پزشک مشاوره کنید. پزشک می‌تواند این مسئله را به خوبی بررسی کند.  مثلاً با آزمایش خون میزان قند، چربی و اوره‌ی شما را کنترل می‌کنند و با روش‌های دقیق دستگاه قلب و عروق شما را ارزیابی می‌کنند.
همچنین پزشک می تواند به شما کمک نماید که با روش‌های درست و ایمن، از وزن خود بکاهید.

چگونه می‌توانم وزن کم کنم؟
برخی مردم با رژیم غذایی سخت در کوتاه مدت وزن کم می‌کنند. اما با گذشت زمان آنها به رژیم غذایی و عادات قبلی باز‌می‌گردند و دوباره وزنشان زیاد می شود. کاهش وزن و نگه داشتن آن نیاز به تغییر الگوی زندگی دارد.

تغییر الگوی زندگی شامل چنین مواردی است:
- نوع مواد غذایی و آشامیدنی‌هایی که معمولاً می‌خرید.
- نوع وعده‌های غذایی شما
- الگوی خورد و خوراک شما
- مقدار فعالیت فیزیکی شما

قبل از اینکه شروع به کاهش وزن کنید:
- انگیزه بسیار مهم است. هیچ برنامه‌ی کاهش وزنی مؤثر نیست اگر که شما تمایلی جدی به کاهش وزن نداشته باشید. لازم است که شما آماده باشید و انگیزه‌ی کافی داشته باشید.
- بر غذاهایی که می‌خورید نظارت کنید. این بسیار کمک کننده است که که بدانید دقیقاً در زمان جاری چقدر می‌خورید. هر روز هر چه که می‌خورید و می‌آشامید را یادداشت کنید. میانگین هفتگی کالری دریافتی، کمک کننده‌تر است.
- هدف‌تان این باشد که به تدریج وزن کم کنید. بهتر است که به آهستگی از وزن خود بکاهید. هدف‌گذاری کنید که هفته‌ای نیم تا یک کیلوگرم وزن کم کنید.
- اهدافی واضح و روشن به همراه یک برنامه ی زمان‌بندی واقع‌گرایانه داشته باشید. این بسیار مهم است که برای کاهش وزن، اهدافی روشن و واقع بینانه داشته باشید. همان‌طور که قبلاً گفته شد، ابتدا با کاهش وزنی در حدود 15 – 10 درصد، می‌توانید به منافع زیادی از نظر سلامتی دست یابید.
هدف‌ : داشتن یک رژیم غذایی سالم و متعادل

اغلب رژیم‌های غذایی خاصی که توصیه می‌شوند، کمک کننده نیستند. چرا که اگر پس از کاهش وزن، شما به عادات و رژیم غذایی قبلی خود بازگردید، اغلب اضافه وزن به راحتی باز‌می‌گردد. معمولاً چیزی که نیاز دارید یک رژیم غذایی خاص نیست،‌بلکه یک رژیم غذایی متعادل و سالم برای همیشه است.

به طور خلاصه رژیم غذایی سالم یعنی:
- بخش عمده‌ای از اغلب وعده‌های غذایی حاوی غذاهای نشاسته‌ای (مانند مانند غلات، نان،‌سیب‌زمینی، برنج، ماکارونی) است که
- در رژیم غذایی خود، مقدار زیادی فیبر بخورید. غذاهایی که حاوی فیبر زیاد هستند مانند برنج قهوه‌ای، نان و ماکارونی‌هایی که از آرد سبوس‌دار تهیه شده‌اند، نخود فرنگی، عدس، جو دوسر،‌لوبیا، میوه‌ها و سبزیجات و دانه‌های خوراکی.
- روزانه حداقل پنج وعده میوه و سبزی بخورید. این باید جایگزین خوراکی‌های چرب و پرکالری شود. به طور مثال  وقتی گرسنه می‌شوید، میوه‌ها میان وعده‌ای بسیار مناسب هستند.
- خوردن غذاهای چرب را محدود کنید. غذاهلی چربی مانند گوشت‌های چرب، انواع پنیر، شیر پر چرب، غذاهای سرخ شده، کره و غیره... نخورید و به جای آن از انواع مواد غذایی کم چرب استفاده کنید، مانند شیر کم چرب،‌ روغن‌های با چربی اشباع نشده، گوشت سفید به جای گوشت قرمز و ... . به جای سرخ کردن از روش کباب کردن یا بخارپز کردن استفاده کنید. از روغن‌‌های گیاهی مانند روغن زیتون، روغن آفتاب‌گردان یا کُلزا استفاده کنید.
- از خوردن نوشیدنی‌ها و خوراکی‌های شیرین مانند شکلات، کیک و بیسکوئیت اجتناب کنید.
- مصرف دیگر غذاهای شیرین و چرب مانند غذاهای آماده و فست فودها را محدود نمایید.
- روزانه هر سه وعده‌ی غذایی را داشته باشید و هیچ وعده ی غذایی‌ای را حذف نکنید. همیشه صبحانه بخورید. در هر وعده غذا را آهسته بخورید. حذف هر کدام از وعده‌های غذایی فقط شما را گرسنه کرده سبب می شود که شما به غذا بیشتر فکر کنید و شما را وادار به پرخوری در میان‌وعده‌ها می کند.
- سعی کنید به غذاها نمک اضافه نکنید و از خوردن غذاهای شور بپرهیزید.
- هر هفته، دو تا سه بار ماهی میل کنید. حداقل دو وعده باید از انواع ماهی‌های چرب باشد، مانند ماهی ساردین،‌ ماهی آزاد،‌ ماهی سالمون، ماهی تن تازه و ...

به عادات غذایی خود نگاهی بیندازید.
برای مثال؛
- وعده‌های غذایی خود را جلوتر از زمان برنامه ریزی کنید،‌ به طوری که بدانید در هر وعده می‌خواهید چه چیزی بخورید.
- دقت کنید که در هر وعده‌ی غذایی‌، مقدار غذای‌تان زیاد نباشد.
- وقتی احساس سیری می کنید از خوردن پرس دیگری از غذا اجتناب کنید.
- به جای میان‌وعده و پیش‌غذاهای غیرسالم ، انواع سالم آن را میل کنید.
- آهسته غذا بخورید.
- هیچ کدام از وعده‌های غذایی را حذف نکنید.

مراقب باشید که از چه نوع آشامیدنی‌هایی استفاده می‌کنید.
بسیاری از مردم برای فرونشاندن تشنگی خود از آشامیدنی‌های پرکالری استفاده می‌کنند.  نوشیدنی‌های شیرین مانند نوشابه‌های گازدار، چای شیرین یا قهوه با شیر و شکر و  نوشیدنی‌های الکلی، حاوی کالری هستند. یک راه ساده برای کاهش کالری، آن است که آب را نوشیدنی اصلی خود قرار دهید.

مقدار فعالیت فیزیکی خود را افزایش دهید.
توصیه می‌شود که همه‌ی بزرگسالان، حداقل هفته‌ای 5 روز و هر روز به مدت نیم ساعت ورزشی با شدت متوسط انجام دهند. اگر شما اضافه وزن دارید یا چاق هستید و تصمیم دارید که وزن کم کنید، ممکن است لازم باشد که روزانه به مدت 90 – 60 دقیقه و 5 روز در هفته ورزش کنید.

فعالیت فیزیکی با شدت متوسط می‌تواند پیاده‌روی تند، شنا، رقص، بدمینتون، تنیس و غیره باشد. به علاوه سعی کنید  فعالیت روزانه‌تان یبش از معمول باشد؛ به طور مثال به جای آسانسور یا پله برقی‌، از پله‌ها استفاده کنید. برای رفتن به کار یا محل تحصیل خود پیاده‌روی یا دوچرخه‌سواری کنید و ... .از نشستن طولانی مقابل تلویزیون و مانیتور کامپیوتر بپرهیزید. هنگام کار به طور منظم وقفه‌ و تنفسی داشته باشید. خبر خوب آن است که شما مجبور نیستید این فعالیت فیزیکی را یک دفعه و پشت‌سرهم انجام دهید و می‌توانید آن را در دو زمان‌بندی 15-10 دقیقه انجام دهید.

میزان ورزش را کم کم افزایش دهید. اگر ورزش هم نمی‌‌کنید، حداقل روزی 30 دقیقه پیاده‌روی تند انجام دهید و بعد ورزش کردن را آغاز کنید.

رفتار‌ها و پیشرفت خود را تحت نظر داشته باشید.
همان‌طوری که یادداشت غذاهایی که در طول روز می‌خورید، در شروع برنامه ی کاهش وزن مفید است،‌ نظارت دقیق بر آنچه که در طول برنامه‌ی کاهش وزن خود می‌خورید نیز مهم است. در همان دفتر یادداشت، فعالیت‌های ورزشی خود را نیز ثبت کنید تا آن را نیز به خوبی پیگیری کنید. همچنین مهم است که به طور منظم خود را وزن کنید تا پیشرفت خود را ارزیابی نمایید. پیشنهاد می‌شود که خود را هفتگی وزن کنید. اما نباید در عرض چند روز با دیدن اضافه شدن وزن‌تان یا کاهش وزن در زیر میزان پیش‌بینی شده، نا امید و دلسر شوید. برای رسیدن به وضعیت مطلوب و ثبات ، باید برای چند ماه برنامه را به دقت ادامه دهید.

کمک و حمایت بخواهید.
برخی از افراد انگیزه‌ی کافی دارند و فکر می‌کنند که تمام آن اطلاعاتی را که باید، برای برنامه ریزی و انجام کاهش وزن دارند. اما شما نباید سعی کنید که به تنهایی این کار را انجام دهید. بسیاری از کمک‌‌ها و امکانات در دسترس شما وجود دارد. از پزشک خود مشاوره بگیرید. مراجعه به متخصص تغذیه می‌تواند بسیار کمک کننده باشد. ممکن است گروه‌های تخصصی‌ایی در نزدیکی شما وجود داشته باشند. درباره‌ی این گروه‌ها و برنامه‌هایشان پرس و جو کنید. می‌توانید از کتاب‌ها و وب‌سایت‌های معتبر در اینترنت نیز کمک بگیرید. مراقب اطلاعات ناقص و نادرست از منابع نامعتبر باشید.

داروهایی که به کاهش وزن کمک می‌کنند.
ممکن است برای برخی از کسانی که قصد کاهش وزن دارند، داروها کمک کننده باشند. اما به هرحال هیچ داروی شگفت انگیزی وجود ندارد.  هنوز بهترین روش، رژیم غذایی سالم و متعادل به همراه فعالیت فیزیکی مناسب است.

داروی ونوستات (Venostat  یا Orlistat)؛ دارویی است که برای کاهش وزن مورد استفاده قرار می‌گیرد. این دارو سبب می‌شود که چربی در بدن کمتر جذب شود. این دارو تنها کمک کننده است و به تنهایی در کاهش وزن مؤثر نیست، چرا که فقط 30 درصد جذب چربی را کاهش می‌دهد و در بهترین حالت، پس از یک سال مصرف مداوم، تنها سبب سه کیلوگرم کاهش وزن می‌شود. از طرفی این دارو می‌تواند عوازض جانبی نیز داشته باشد، مانند کمبود ویتامین‌های D، E، K و اسهال چرب و ... . اگر می‌خواهید از این دارو یا هر داروی دیگری به عنوان کمک در برنامه‌ی کاهش وزن خود استفاده کنید،‌حتماً قبل از آن با پزشک خود مشورت کنید.

کمک به کاهش وزن با جراحی
اگر شما بسیار چاق باشید،‌جراحی می‌تواند انتخابی برای کمک به کاهش وزن در شما باشد. اما به هرحال جراحی زمانی توصیه می‌شود که شما دیگر روش‌های کاهش وزن را انجام داده و نتیجه نگرفته باشید (مانند رژیم غذایی و ورزش و ونوستات). جراحی برای کسانی انجام می‌شود که BMI آنها 40 یابالاتر است و یا اینکه BMI آنها 35 – 30 است و بیماری‌ایی دارند که مستقیماً با چاقی مرتبط است.
معمولاً جراحی نتیجه‌ی خوبی دربر‌دارد و کسانی که جراحی می‌کنند، ‌مقدار زیادی وزن از دست می‌دهند. اما این جراحی بسیار تخصصی است و عمل مهمی محسوب می‌شود.

شایع‌ترین جراحی‌هایی که برای کاهش وزن انجام می‌شود، شامل موارد زیر است:
گاستروپلاستی ـ که به آن دوختن معده هم می‌گویند. جراح کیسه‌ی کوچکی در معده ایجاد می‌کند و  کم شدن حجم معده سبب می‌شود در هر وعده غذای کمی خورده شود.
باندینگ معده یا کار گذاشتن حلقه ی معده به وسیله‌ی لاپاراسکوپی‌‌ ـ جراح طی یک روش کم تهاجم (لاپاراسکوپی) یک حلقه‌ی قابل تنظیم دور معده قرار می‌دهد و با این‌ کار حجم معده کم می‌شود.
بای‌پس معده ـ این مؤثرترین جراحی در کاهش وزن است. اما این روش عوارض جانبی زیادی در کوتاه و بلند مدت دارد. جراح یک کیسه‌ی کوچک بالای معده ایجاد می کند. در روده‌ی کوچک در آن سوی محل اتصال آن به معده، سوراخی ایجاد می‌کنند. کیسه‌ی ایجاد شده به این سوراخ دوخته می‌شود. با ایجاد این گذرگاه فرعی، معده از مسیر گوارشی کنار گذاشته می‌شود.

چگونه باید پس از کاهش وزن،‌ وزن مطلوب را حفظ کرد؟
بسیاری از مردم وزن کم می‌کنند؛ ‌اما وقتی رژیم غذایی خود را ترک می‌کنند،‌اضافه‌ وزن‌شان باز می‌گردد. دلیل اصلی این مسئله آن است که برنامه‌ رژیمی کاهش وزن آنها، الگوی زندگی ناسالم و تغذیه‌ی نادرست آنها را فقط به شکل موقتی تغییر داده است. برای اینکه وزن خود را حفظ کنید باید تغییراتی دائمی ایجاد کنید؛ یعنی:
- یک رژیم غذایی سالمِ همیشگی داشته باشید.
- به طور منظم ورزش کنید.
- تغییرات را به تمام اعضای خانواده تعمیم دهید. این بسیار مشکل است که تنها یکی از اعضای خانواده، جداگانه به طرز متفاوتی خرید کند و غذا بخورد. بهتر است که همه‌ی اعضای خانواده تغذیه‌ای سالم داشته باشند.

این بدان معنا نیست که از غذا لذت کمتری ببرید. فقط مدتی طول می‌کشد تا یاد بگیرید که از غذاها، خوراکی‌ها و دستور پخت‌های متفاوتی لذت ببرید. برخی افراد برای نگه داشتن وزن جدید خود، بیشتر از زمانی که در حال کاهش وزن بودند، به حمایت نیاز دارند. شرکت در برخی برنامه‌های گروهی حمایتی که توسط مراکز متخصص مرتبط راه‌اندازی می‌شوند، می‌تواند کم کننده باشد.

آیا می‌توان از اضافه وزن و چاقی پیشگیری نمود؟
پیشگیری از چاقی بسیار مهم است. وقتی سلول‌های چربی در بدن شکل بگیرند، برای همیشه در بدن باقی می‌مانند. اگر چه شما می‌توانید حجم سلول‌های چربی را کم کنید، اما هرگز نمی‌توانید از آنها خلاص شوید.

می‌توان با رعایت موارد زیر به پیشگیری از اضافه وزن و چاقی کمک کرد:
- از یک رژیم غذایی سالم که در قسمت‌های قبل توضیح داده شد، پیروی کنید.
- حداقل هفته‌ای 5 روز و هر روز به مدت 30 دقیقه یک ورزش با شدت متوسط انجام دهید.
- زمان کمتری را در حالت سکون و بی‌تحرکی سپری کنید. مثلاً زمان کمتری مقابل تلویزیون و مانیتور کامپیوتر بنشینید.
- هرچند وقت یک‌بار خود را وزن کنید تا از وزن خود آگاه شوید تا در صورت شروع اضافه شدن وزن، اقدامی مؤثر انجام دهید.
- تمام اعضای خانواده‌ی خود را برای داشتن یک الگوی سالم زندگی تشویق نمایید.